Waar vroeger eerst woningen werden gepland en voorzieningen later volgden, draait Breda het nu om. Dat zegt Bas van Tartwijk, afdelingshoofd Stedelijk Beleid en Vastgoed bij de gemeente Breda, tijdens een bijeenkomst van Bouwstenen voor Sociaal.
“Bij de ontwikkeling van nieuwe gebieden proberen we dat expliciet anders te doen. We beginnen niet bij stenen, maar bij de vraag: wat voor stad willen we hier laten ontstaan? Neem ’t Zoet, dat is een plek waar Breda durft te dromen.”
Bouwen aan een ecosysteem
“Die benadering vraagt om een andere manier van kijken én rekenen. Breda wil zich ontwikkelen als stad van toegepaste technologie, met ruimte voor makers, cultuur en ontmoeting. Nieuwe wijken bieden daarvoor kansen. Maar als je zo’n ontwikkeling uitsluitend benadert vanuit een klassieke gebieds- of vastgoedexploitatie, kom je al snel op verlies uit.”
De opgave ligt volgens hem breder: “Je bouwt niet alleen een wijk, je bouwt een ecosysteem. Dat vraagt investeringen aan de voorkant en een lange adem. Het vraagt ook dat je anders organiseert. Niet alleen vanuit ruimte en vastgoed, maar juist in samenhang met sociale en economische ontwikkeling.”
Van wens naar realiteit
Die samenhang is nog niet vanzelfsprekend, merkt Bas van Tartwijk. “In gebiedsontwikkeling komen vaak veel wensen samen. We zijn als overheid geneigd om daar allemaal iets mee te willen doen. Maar als je echt keuzes wilt maken, moet je ook durven prioriteren. Dat vraagt beleid én middelen.” Hij ziet dat het beleid van het sociaal domein steeds scherper wordt, maar dat de vertaalslag naar concrete plekken en investeringen ingewikkeld blijft. “De wil om samen te werken is er absoluut - tussen beleid, ruimtelijke ontwikkeling en vastgoed. Maar elkaar begrijpen en dezelfde taal spreken, dat blijft in de praktijk een uitdaging.”
Nieuwe fase voor vastgoedbeleid
“De groei van de stad vraagt ook iets van het vastgoedbeleid. “Als niet de woningen, maar het leven in een wijk centraal staat, krijgen voorzieningen vanaf het begin een plek in de planvorming. Dan gaat het over cultuur, sport, onderwijs en ontmoeting.” De voorzieningenrichtlijn van Breda speelt daar een belangrijke rol in. “Het helpt om keuzes te onderbouwen en om gericht te investeren. Want de ambities zijn groot, maar de middelen zijn beperkt. Dat betekent dat je slim en in samenhang moet investeren.”
Extra stap, samen organiseren
Het organiseren van die samenhang vraagt ook iets van de gemeentelijke organisatie. “Je moet het gesprek niet voeren vanuit sectorale logica, maar vanuit de stedelijke opgave. In Breda ligt die regie bewust bij Stedelijk Beleid.”
Dat is niet overal zo, merkt hij op. “In veel gemeenten zie je dat verschillende domeinen elkaar nog onvoldoende vinden. Soms ontbreekt bijvoorbeeld de financiële of planologische kennis om goed aan tafel te zitten. Dan helpt het als organisatieonderdelen elkaar versterken - en soms ook een stap extra zetten.” “Bestuurlijke keuzes maken daarbij een groot verschil. Als een coalitie expliciet kiest om niet alleen woningen, maar het leven in wijken centraal te stellen, geeft dat richting. Eén zin in een coalitieakkoord kan al veel in beweging zetten.”
Ook meedoen?Binnen Bouwstenen voor Sociaal delen gemeenten kennis en ervaringen over voorzieningen in wijken en buurten - en over de samenhang tussen beleid, ruimte en vastgoed. We helpen elkaar vooruit en ontwikkelen samen nieuwe kennis.
Wil je hier meer over weten of aansluiten? Neem contact op met Isabel via Isabel@bouwstenen.nl of bel 033 258 4337 |
Image
|
Meer informatie
- Webinfo: Maatschappelijke voorzieningen voor een groeiende stad
- Webinfo: Voorzieningenplannen
- Webinfo: Referentiewaarden maatschappelijke voorzieningen
- Ontwikkelwerk: Voorzieningenplanologie
Mogelijke zin voor in het coalitieakkoord
(input tijdens de bijeenkomst)







